طبیب من

کد خبر: 5945
تاریخ انتشار: ۳۰ام خرداد ۱۳۹۶ , ۱۵:۰۵
نمک یک ماده معدنی کریستالی بوده، از دو عنصر سدیم و کلر تشکیل شده و به شرط استفاده به مقدار لازم، دارای خواص چشمگیری است.

گلنوش کرمی متخصص تغذیه در گفت‌وگو با خبرنگار طبیب من در بخش «چی و چجوری»؛ در خصوص خواص انواع نمک گفت: نمک که یک ماده معدنی کریستالی بوده و از دو عنصر سدیم و کلر تشکیل شده، باوجود زیان فراوان، برای بدن انسان و حیوانات ضروری است و به شرط استفاده به مقدار لازم، دارای خواص چشمگیری است.

به گفته این متخصص، نمک یکی از طعم‌دهنده‌های مهم هر غذا است، انواع گوناگونی دارد که به تبع آن خواصشان متفاوت است. این ماده به طور کلی کمک‌کننده پالس‌های الکتریکی مغز و اعصاب هستند و از این نظر استفاده از نمک اهمیت دارد.

وی ادامه داد: نمک تصفیه شده‌ای که بیشتر مصرف می‌شود همان نمک دریا است. نمک هیمالیا ورقه‌ای شکل است و برای تهیه آن آب‌نمک را بر روی سینی‌های مخصوص پهن می‌کنند تا درمقابل نور خورشید خشک شوند.

کرمی در خصوص رایج‌ترین نمک مورد استفاده که به “نمک سفره” شهرت دارد، گفت: به این نوع نمک پس از استخراج از معادن و تصفیه در کارخانه، ید می‌افزایند چراکه مشکلات مربوط به غده تیروئید در سطح گسترده‌ای از مردم به علت کمبود ید بروز کرد و غنی‌سازی نمک نیز بهترین راه برای ورود ید به بدن بوده است. بهترین نوع نمک برای نگه‌داری بیشتر ید در خود، نمک تصفیه شده بهداشتی فاقد ناخالصی است، زیرا ید به مرور از نمک خارج می‌شود. اگر نمک را بیش از یکسال نگه داریم به مرور مقداری از ید موجود در آن از بین می‌رود.

این متخصص تغذیه افزود: پس از گذشت یکسال از تولید نمک، حتی اگر در معرض هوا قرار نداشته باشد، نیز از مقدار ید آن کاسته می‌شود. بنابراین بهتر است نمک را در زمان و به میزان نیاز تهیه کرد. اما اگر بخواهیم به ماندگاری بیشتر آن بیفزاییم باید آن را به دور از نور و رطوبت و در بسته‌بندی‌های پلاستیکی یا ظروف چوبی و سفالی نگه‌داری کرد.

وی با اشاره به کاسته شدن ید موجود در نمک بر اثر حرارت به هنگام پخت غذا، بهترین زمان مصرف آن را موقع سرو غذا دانست.

کرمی در خصوص عوارض نمک تصفیه نشده گفت: این نوع نمک منجر به آسیب‌های گوارشی، کبدی و کلیوی می‌شود. در نتیجه خریداری و استفاده از نمک‌ تصفیه شده و یددار برای سلامتی مناسب تر است.

به گفته این متخصص تغذیه، میزان نمک مورد استفاده ایرانیان دو تا سه برابر مقدار طبیعی است؛ به این معنا که اگر در جهان مقدار لازم استفاده از نمک به طور روزانه پنج گرم است، در ایران ده تا پانزده گرم مصرف می‌شود.

وی در مورد زیاده‌روی در میزان استفاده از نمک بیان کرد: زیاده‌روی در مصرف آن باعث بروز بیماری فشارخون شده که به این بیماری مرگ خاموش نیز گفته می‌شود، زیرا به طور ناگهانی منجر به آسیب‌ها قلبی و مغزی می‌شود و می‌تواند سکته قلبی را به همراه داشته باشد. همچنین نمک فراوان به علت وجود مقدار بسیاری از سدیم و جلوگیری از جذب کلسیم، موجب بروز پوکی استخوان نیز می شود.

کرمی عنوان کرد: مصرف فراوان نمک در بروز سرطان معده نقش داشته و همچنین باعث بروز بیماری‌ها تنفسی مانند آسم هم می‌شود. سدیم موجود در نمک نیز منجر به تجمع مایعات و ورم می‌شود. از طرفی مقدار مورد نیاز ید برای بدن نیز ۲۲۵ میکروگرم است که می‌توان آن را از همان میزان نمک مورد استفاده بدست آورد.

این متخصص تغذیه در مورد نمک دریا گفت: این نوع نمک بطور مستقیم از آب دریاها یا اقیانوس‌ها بدست می‌آید. به این شکل که آب را از کانال‌های بخصوصی وارد سینی‌ها سفالی کرده تا بر اثر نور خورشید یا وزش باد، آب تبخیر شود. نمک دریا دارای ناخالصی‌ها مفید و مضری است. برای مثال همانطور که دارای املاح آهن، منیزیم، روی، پتاسیم و حتی کلسیم است؛ به دلیل آلودگی‌های اقیانوس ممکن است فلزات سنگین مانند سرب را نیز به همراه داشته باشد. با توجه به سرطانزا بودن سرب، این نمک نیز در صورت تصفیه نشدن خاصیت سرطان‌زایی دارد.

وی ادامه داد: این نوع نمک علاوه بر ناخالصی‌ها موجود در آن، ید بسیار کمی دارد. به همین دلیل به عنوان نمک روزانه از آن استفاده نمی‌شود. در صورتی نمک برای استفاده مناسب است که استاندارد بوده و دارای پروانه ساخت وزارت بهداشت باشد. نمک‌های دریایی که هیچ برچسب و نشانه‌ی استانداردی نداشته و ناشناخته‌اند، مناسب نیستند.

این متخصص تغذیه یادآور شد: از آنجا که در مواد غذایی و خوراکی‌های مصرفی روزانه مانند نان به مقدار کافی نمک وجود دارد، نیازی به افزودن نمک اضافی به وعده‌ها غذایی نیست، زیرا مصرف بیش از پنج گرم نمک در روز مضرات قابل توجهی دارد.

انتهای پیام/