بهترین ضد عفونی کننده برای کرونا

630

یکی از سوالاتی که امروزه ذهن همه ما را درگیر کرده ویروس کرونای جدید و نحوه مقابله با ویروس هست. در این مقاله به بررسی میزان ماندگاری ویروس در سطوح و نحوه غیر فعال کردن ویروس در سطوح با استناد بر مقالات منتشر شده در مجلات معتبر بین المللی خواهیم پرداخت.

درمان میگرن در کلینیک آرامش

خطر کرونا در همه جا

خطر کرونا در همه جا

شاید شما هم وقتی صحبت از سطوح میشه به دستگیره در و آسانسور فکر میکنید. اما بحث خیلی خیلی فراتر است. تصور کنید شما به فروشگاه رفته اید. چرخ دستی و یا سبد خرید فروشگاه ممکن است آلوده به ویروس باشد. هر محصولی در فروشگاه ممکن است آلوده باشد چون افراد مختلف این محصولات را برانداز می‌کنند. مسیر خرید را ادامه می‌دهید. تک تک میوه‌هایی که جدا میکنید، ممکن است در طول روز توسط چندین نفر لمس شده باشند. در نهایت موقع اتمام خرید، دستگاه پوز و کارت بانکی و …

شاید نامه ای دریافت کنید و در مورد اینکه آیا فرد فرستنده آلوده بوده یا نه تردید داشته باشید یا روزنامه ای را از روزنامه فروش خریداری کنید و نگران باشید که شاید فردی در کنار روزنامه‌ها عطسه کرده باشد.

پس با من همراه باشید تا بدانیم که چه جایی نیاز به ترس و نگرانی هست و چطور از کروناویروس جدید در امان باشیم.

آشنایی کوتاهی با کرونا ویروس

اول از همه بد نیست بدونین که کرونا ویروس اسم یه خانواده بزرگ از ویروسها است که اغلب توی گونه های غیر انسانی رشد می کنن. شایع ترین نوع کرونا داخل انسان یه نوعی از کرونا است که ایجاد کننده سرماخوردگی معموی است. بد نیست بدانید که سرماخوردگی عموما توسط رینوویروس ها ایجاد شده ( تقریبا 70 تا 80 درصد ) و در حدود 10 تا 15 درصد انواع سرماخوردگی را خانواده کروناویروس ها ایجاد می کنند. مابقی انواع سرماخوردگی ها به سایر ویروس‌ها مربوط است.

کرونا ویروس‌ها یک دسته از ویروس‌ها هستند که سالهاست با آنها مواجه هستیم. جالب است بدانید که حدود 10 تا 15 درصد انواع سرماخوردگی را خانواده کروناویروس ها ایجاد می کنند.

دردسرهای کروناویروس‌ها در طول تاریخ

کروناویروسها اغلب بیماری های تنفسی ایجاد میکنند و تا پیش از نوع جدید آن تا به حال 2 بار جهان را به دردسر انداخته اند. این دردسرها ویروسهای سارس و مرس نام داشتند.

سال 2003 سارس تقریبا 8000 نفر را مبتلا کرد و در 26 کشور گسترش داشت. این ویروس موجب مرگ در حدود 800 نفر در جهان شد. در نهایت دارو و واکسنی برای سارس معرفی نشد. تنها عاملی که توانست سارس را متوقف کند جلوگیری از گسترش ویروس بود. ویروس مارس از سال 2012 تا الان فعال بوده و حدود 2500 نفر رو مبتلا کرده و 800 نفر کشته داشته.

کروناویروس 2019 که به اسم covid-19 شناخته میشه میزان مرگ و میر کمتری نسبت به ویروسهای قبلی داشته اما میزان انتقال بالاتر آن باعث شده که همین الان آمار مرگ و میر آن بیشتر از مجموع ویروسهای سارس و مرس باشد.

البته تصور نکنید که با یه مشکل حل نشدنی روبرو هستیم و این تنها باری نیست که جهان درگیر چنین مشکلاتی میشود. به عنوان مثال در سال 1918 پاندمی آنفولانزای اسپانیایی 500 ملیون نفر رو مبتلا کرد که این آمار نزدیک 27 درصد مردم جهان در آن زمان بود. میزان مرگ و میر آن فاجعه چیزی در حدود 50 تا 100 ملیون نفر برآورد شده. در نهایت چرخه انتقال انسان به انسان ویروس با مشکل مواجه شد. تعداد زیادی از افراد به ویروس برخورد داشتند و بدن آنها مقاوم شده بود. عملا ویروس دیگه نمیتوانست جولان بدهد و کم کم فاجعه متوقف شد.

البته یکی از ایجاد کننده های پاندمی آنفولانزای اسپانیایی هنوز فعال هست و احتمالا اسم آن به گوش شما خورده ویروسH1N1 است. البته پیشرفت علم درمان جلوی این ویروس را گرفته اما بازهم مواردی از اپیدمی H1N1 را شاهد هستیم.

نهایت کرونای 2019 چه خواهد بود؟

خب، نهایت کرونا هم قطعا شبیه فیلم‌هایب تخیلی نخواهد بود و در یک نقطه متوقف خواهد شد. اما اینکه چه میزان در مردم گسترش پیدا کند و چه میزانی تلفات حاصل آن شود بستگی به میزان مدیریت ویروس دارد. اگر کشورها بتوانند ویروس رو مدیریت کنند و اپیدمی به پاندمی تبدیل نشود، ویروس کم کم متوقف خواهد شد. البته لازمه این مورد تست های غربالگری و شناسایی مبتلایان هست که به سرعت و کم هزینه فرد مبتلا شناسایی شده و از سایر افراد جامعه جدا شود. البته این اتفاق همکاری و توانمندی دولت ها رو هم لازم دارشته و با توجه به اینکه این بیماری در کشورهای مختلفی پخش شده این مورد کمی دشوار خواهد بود.

البته این ویروس به آب و هوا هم وابسته است و گرم شدن هوا و فصل تابستان در منطقه اوج شیوع ویروس ممکن است به کنترل ویروس کمک شایانی داشته باشد.

سناریو دوم گسترش، گسترده ویروس مثال فاجعه 1918 و ایمن شدن مردم و قطع شدن طبیعی زنجیره انتقال هست که با توجه به علم روز جهان چنین رویدادی بعید خواهد بود.

بعضی از افراد منتظر درمان و یا واکسن هستند و هر روز خبرهایی مبنی بر دست یابی اروپایی ها، آلمانی ها و یا اسرائیلی ها به واکسن منتشر میشه اما پیشنهاد میکنم به این نکته دقت کنید که هنوز برای سارس و مرس درمان و واکسن قابل اتکایی تولید نشده، پس امیدی به این سناریو نداشته باشید.

چطور از خودمون در برابر کرونای 2019 دفاع کنیم

انتقال ویروس عموما انسان به انسان هست اما گفته شده که احتمال انتقال ویروس از سطوح به انسان وجود دارد. انسان به انسان یعنی ذرات حاصل از عطسه، سرفه و یا ذرات ویروسی که در هوا و یا به دست فرد مبتلا است مستقیما به شما انتقال داده شود. اما متاسفانه دوام بالای ویروس در سطوح، احتمال انتقال ویروس از سطوح را نیز فراهم کرده و در این شرایط فرد بیمار به سطحی دست زده، فرد دوم با دست زدن به سطح ویروس را برداشته و با زدن دست خودش به بینی و دهان ویروس را وارد مسیر تنفسی خودش خواهد کرد.

در خبرها و هشدارها دوام ویروس کرونای جدید در سطوح را 2 تا 10 روز گزارش کرده اند. دلیل عدم اطلاع از میزان دقیق عمر ویروس در محیط جدید بودن این ویروس است. اما این ویروس از خانواده شناخته شده ای هست و برای بررسی بقای ویروس در محیط از مطالعات انجام شده روی اعضای خانواده این ویروس استفاده میشود.

در سطوح مختلف و از جنس های مختلف این ویروس ممکن است از 2 ساعت تا 9 روز زنده بماند. در دمای بالاتر مانند 30 تا 40 درجه دوام ویروس به شدت پایین می‌آید. کاهش طول عمر ویروس در دمای بالاتر از 30 درجه برای ویروس سارس اثبات شده است. سارس از نظر ژنتیکی یکی از نزدیکترین ویروس‌ها به ویروس کرونای جدید است. دمای 4 درجه می‌تواند بقای کروناویروس را تا 28 روز افزایش دهد. البته میزان ویروس موجود در سطح نیز در میزان دوام این ویروس تاثیر داشته و در مواردی که میزان کمتری از ویروس بر یک سطح قرار داده شده، دوام ویروس به صورت قابل توجهی کاهش یافته است. همینطور رطوبت بالاتر باعث دوام بیشتر ویروس شده و ویروس در رطوبت 50 درصد بیشتر از رطویت 30 درصد زنده مانده است.

در جدول زیر میزان بقای کلیه اعضای ویروسهای نزدیک به کرونای 2019 مشخص شده است:

نکته بسیار بسیار مهم در زمینه دوام ویروس در سطوح تاثیر تعداد ویروس و اینکه ویروس همراه با خلط و ترکیبات پروتئینی بوده و یا محلول در آب هست و یا صرفا به صورت منفرد و حاصل تماس دست باشه هست. نتایج جدول بالا میزان بسیار بالای ویروس بوده و جهت اطمینان مورد بررسی قرار گرفته. الزاما سطوح اطراف شما این میزان از لود ویروسی را نداشته و میزان دوام ویروس در این سطوح کمتر از میزان ذکر شده خواهد بود.

مورد قابل توجه بعدی تاثیر دما بر ویروس است. ویروس در دمای کمتر از 4 درجه به شدت پایدار بوده و در دماهای زیر صفر میتوان ویروس را ماه ها نگهداری کرد. اما دمای بالاتر از 30 درجه به شدت ویروس را ناپایدار می کند. ویروس MERS در دمای بالاتر از 30 درجه بیشتر از 24 ساعت فعال نیست.

در یک آزمایش بر یکی از اعضای خانواده کروناویروس ها غلظت بالای ویروس را در دمای 56 درجه قرار دادند و در مدت 60 دقیقه کلیه ویروسها از بین رفتند.

استفاده از مواد ضد عفونی کننده:

الکل بالاتر از 80 درصد در کمتر از 10 ثانیه کلیه انواع کروناویروسها را از بین می برد.

سدیم هیپوکلرید یا وایتکس به غلظت 0.2 درصد هم در کمتر از 10 ثانیه انواع کرونا ویروس را از بین می برد. غلظت خانگی این ترکیب 5 درصد است به همین علت وایتکس را به میزان 25/1 رقیق کنید و به عنوان بهترین و در دسترس ترین و ارزان ترین ضد ویروس استفاده کنید.

اتانول 78 تا 95 درصد، 2-پروپانول 70 تا 100 درصد، ترکیب 45 درصد 2-پروپانول و 30 درصد اتانول، کلوتارآلدهید 0.5 تا 2.5 درصد، فرمالدهید 1درصد و پوویدون ید 0.2 تا 7.5 دردص می‌میتوانند کروناویروس را به سرعت غیر فعال کنند. هیپوکلرید سدیم در غلظت 0.2 درصد و پراکسید هیدروژن در غلظت 0.5 می‌توانند در کمتر از 1 دقیقه ویروس را غیر فعال کنند. ترکیب کلر هگزیدین 0.02 درصد برای این ویروس ناکارآمد بوده و در مورد تاثیر بنزالکونیوم کلرید تردید وجود دارد.

این نتایج در تست سوسپانسیون مورد ارزیابی قرار گرفته و نتایج تست ویروس در حالت متصل به سطوح حساسیت بیشتر ویروس را به مواد ضد عفونی کننده نشان داده در حالتی که الکل 70 درصد و مایع سفید کننده 0.1 درصد نیز در سطح توانسته اند میزان قابل قبولی از ویروسها را نابود کنند.

در مورد تاثیر صابون و شوینده‌ها بر کرونا ویروس تنها آزمایشات در دسترس بررسی اثر دترجنت‌های معروف آزمایشگاهی روی ویروس بود و عملا پاسخی برای میزان تاثیرگذاری صابون معمولی روی ویروس مشخص نشد. اما چیزی که از ساختار ویروس قابل برداشت است، بخش خارجی ویروس نقطه ضعف ویروس بوده که با دترجنت ها این ساختار برهم خواهد خورد. در مواردی که احساس می کنید لود بالایی از ویروس به دست شما وارد شده پیشنهاد می شود شستشو با صابون را با آب گرم بالای 40 درجه همراه کنید.

در مورد لباس‌ها، اگر لباسی با میزان بالای ویروس آلوده شده حتما با آب بالای 90 درجه و یا ترکیب شوینده حاوی سدیم هیپوکلرید شسته شود. در موارد معمولی که شما با بیماری مبتلایی در ارتباط نبوده اید و صرفا قصد اطمینان از سلامت خود را دارید استفاده از شوینده معمولی کافی بوده و گاهی آویزان کردن لباس در محلی که دمای بالاتر از 30 درجه داشته باشد به مدت 12 تا 24 ساعت می‌تواند شما را از عاری بودن لباس از ویروس مطمئن کند.

بتادین معمولی موجود در داروخانه ها پوویدین 10 درصد هست. پوویدین در غلظت 4 درصد در 10 ثانیه اکثر اعضای خانواده کروناویروس را از بین می برد. البته بتادین ضد عفونی کننده مناسبی برای استفاده روزمره نیست.

پیشگیری به روش آموزش:

در یک تحقیق به تعدادی کودک آموزش داده شد که در طول روز به صورت و بینی خود دست نزنند. در طی مطالعه این کودکان 47 درصد کمتر از کودکان دیگر به سرماخوردگی مبتلا شدند.

این مورد در مورد کرونا هم به سادگی قابل تعمیم است. دست های خود را کنترل کنید تا به کرونا ویروس آلوده نشوید.

جمع بندی:

ویروس کرونا در سطوح مختلف در دمای محیط ممکن است تا 9 روز زنده بماند. در دمای 30 درجه میزان بقای این ویروس بسیار کاهش خواهد داشت. در این شرایط ویروس‌های موجود در سطوح یکی از خطرهای مهم انتقال این ویروس در جامعه هستند. با این وجود شواهد مستقیمی مبنی بر انتقال ویروس از فردی به فرد دیگر به واسطه سطوح وجود ندارد. اما با توجه به اینکه بررسی ها در ویروس آنفولانزا نشان داده که 5 ثانیه تماس دست می‌تواند بیشتر از 30 درصد ویروس‌های موجود در سطح را به دست منتقل کند. مطالعات جامع شناختی نشان داده است که افراد در حدود 23 بار در ساعت با دست خود صورت خود را لمس می‌کنند. از این رو ضد عفونی کردن دست‌ها و سطوح می‌تواند یکی از مهمترین روش‌ برای پیشگیری از شیوع بیماری باشد. WHO توصیه می‌کند که محیط را با هیپوکلرید سدیم ( در ایران با نام وایتکس یا سفید کننده شناخته می‌شود) با رقت 0.05 ضد عفونی کنید ( سفید کننده خانگی 5 درصد بوده و با رقیق کردن آن به نسبت 1 به 100 به این میزان دست خواهید یافت ). اما مقالات نشان می‌دهند که بهترین درصد برای مبارزه با ویروس کرونا غلظت 0.2 مایع سفید کننده است یعنی مایع سفید کننده خانگی را به میزان 1 به 25 رقیق کنید. سازمان بهداشت جهانی الکل 70 درصد را نیز در این زمینه توصیه کرده است که در نتایج مقالات توصیه شده از غلظت 80 استفاده شود. البته بایستی دقت داشته باشید که غلظت 70 تیتر ویروس را تا حد بسیار زیادی کاهش خواهد داد.

در مورد تاثیر صابون بر ویروس کرونا تا به حال بررسی انجام نشده اما در مرکزی در تایوان بررسی شده که تنها با استفاده از شوینده دست و بدون استفاده از هیچ مایع ضد عفونی جانبی از بروز کرونا در یک مرکز درمانی پیشگیری شده. پس شستن دست ها با صابون و آب گرم می‌تواند ویروس را از شما به دور نگه دارد.

دقت داشته باشید که بسیاری از ژل های ضد عفونی کننده موجود در بازار بجز انواعی که بر پایه الکل تولید شده اند در واقع ضد باکتری بوده و تاثیری بر ویروس‌ها ندارند.

امیدوارم از این نوشته استفاده لازم را ببرید. لازم به ذکر است در نوشتن این مقاله از داده های ویکی و وب سایتی استفاده نشده و تنها از مقالات معتبر علمی در پایگاه NCBI استفاده شده است. بیشتر این نوشته حاصل از مطالعه این مقاله : https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S0196-6553(10)00900-4 بوده و کمی اطلاعات از چندین مقاله دیگر به مطلب افزوده شده.

نویسنده دکتر سعید ضیایی، دکترای پروتئومیکس کاربردی و مدیر محتوا و فضای مجازی شرکت داروسازی میم دارو



درمان میگرن در کلینیک آرامش

درمان میگرن در کلینیک آرامش

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.